Nowe myślenie o designie: estetyka w duecie z odpowiedzialnością

Zmienia się język, jakim mówimy o designie. Obok estetyki coraz częściej pojawiają się słowa takie jak „odpowiedzialność”, „świadomość”, „trwałość”. W projektowaniu wnętrz, również tych najbardziej osobistych jak łazienka, liczy się dziś nie tylko to, jak coś wygląda, ale też: z czego powstało, jak długo posłuży i jaki zostawia po sobie ślad. Dla marki Laufen, która od lat rozwija produkty z myślą o długowieczności, oszczędności surowców i szacunku dla wody, zrównoważony rozwój to konkretna strategia projektowa i produkcyjna. I temat, o którym warto mówić więcej.

W myśleniu o zero waste coraz częściej pojawia się nie tylko troska o środowisko, ale też pytania o sensowność naszych wyborów. Jak mówi Katarzyna Wągrowska, aktywistka, promotorka odpowiedzialnej konsumpcji i autorka książki „Życie zero waste. Żyj bez śmieci i żyj lepiej”, kluczem nie jest dążenie do perfekcji, lecz refleksja nad tym, co kupujemy, jak długo z tego korzystamy i jakie wartości za tym stoją. 

W łazience, miejscu, które zużywa najwięcej wody i energii w całym domu, nawet niewielkie zmiany potrafią przynieść wymierny efekt. – Urządzenia, które pomagają oszczędzać wodę i energię, są dziś absolutną podstawą. Świetnym przykładem są baterie z perlatorami albo te z tzw. cold startem, czyli ustawione domyślnie na zimną wodę, z możliwością świadomego przełączenia na ciepłą. Dzięki temu ograniczamy nie tylko zużycie energii, ale też uczymy się lepiej zarządzać zasobami – bez wysiłku, po prostu przez mądre projektowanie – mówi Katarzyna Wągrowska. – W polskich domach toaleta myjąca wciąż wydaje się nowinką, choć w Japonii to standard. Tymczasem to rozwiązanie, które naprawdę warto upowszechniać – nie tylko z perspektywy komfortu, ale też ekologii. Mniejsze zużycie papieru toaletowego to ogromna ulga dla oczyszczalni ścieków. Jeśli chcemy mówić o przyszłości zero waste w łazience, to właśnie w tym kierunku warto iść – dodaje.

Dbałość o środowisko to nie tylko wybór nowych, oszczędnych urządzeń, ale też umiejętność ponownego wykorzystania tego, co już mamy. – Przy urządzaniu nowej łazienki warto zapytać: co już mamy i co można wykorzystać ponownie? W moim domu zostawiłam np. lustro po poprzednich właścicielach. Okazało się ponadczasowe. Czasem można też odświeżyć stare płytki – niekoniecznie je zrywać, wystarczy dobra farba. Takie decyzje ograniczają odpady i pozwalają projektować bardziej odpowiedzialnie – tłumaczy Katarzyna.

Zrównoważone podejście do projektowania łazienki to także zmiana przyzwyczajeń. Nie wszystko musi być jednorazowe, nie wszystko musi być nowe. – Styl życia zero waste zaczyna się od drobnych nawyków. W łazience to może być używanie wielorazowych tekstyliów do demakijażu, kubeczków menstruacyjnych, ekologicznych środków czystości w szklanych opakowaniach. To są rzeczy łatwe do wdrożenia, dostępne dla każdego i naprawdę mające wpływ na zmniejszenie ilości odpadów – mówi.

Ekologicznym wyborem do łazienki będą również  naturalne środki czystości: ocet, soda, szare mydło.  – Są tanie, dostępne, bezpieczniejsze dla ludzi i środowiska. Ale nie demonizowałabym używania specjalistycznych kosmetyków w opakowaniach plastikowych, jeśli są niezbędne np. przy alergiach czy chorobach skóry. Zero waste nie polega na byciu perfekcyjnym, tylko na podejmowaniu lepszych decyzji tam, gdzie się da – wyjaśnia.

Zrównoważony rozwój to także odpowiedzialność po stronie producentów – zarówno na etapie projektowania, jak i samej produkcji. Katarzyna Wągrowska zwraca uwagę na kilka kluczowych aspektów: – Producenci powinni wspierać idee zero waste, projektując sprzęty na lata – ponadczasowe, estetyczne, uniwersalne, które można zastosować w różnych wnętrzach. Równie ważny jest sposób produkcji. Każda oszczędność energii, każdy krok w kierunku zmniejszenia śladu węglowego ma dziś ogromne znaczenie. Żyjemy w czasach kryzysu klimatycznego – i to także branża sanitarna może wspierać zmiany – mówi.

Dobrze zaprojektowany produkt to taki, który zostaje z nami na długo – nie tylko dlatego, że jest trwały, ale dlatego, że nie chcemy go zmieniać. – Jestem zwolenniczką wyborów, które zostają z nami na lata. Sprzęty, które są trwałe, łatwe do utrzymania w czystości, w oszczędnych formach – to inwestycja w przyszłość. Jeśli coś jest uniwersalne, odporne na zmieniające się mody i pozwala oszczędzać zasoby, nie chcemy tego wymieniać. I to właśnie ten brak potrzeby ciągłej zmiany wspiera zmianę konsumenckich nawyków – stwierdza.

Dodatkowo, w zakładach Laufen działa system odzyskiwania ciepła odpadowego, które jest ponownie wykorzystywane w procesach produkcyjnych i ogrzewaniu budynków. Woda i surowce krążą w zamkniętym obiegu, co pozwala minimalizować ilość odpadów i zużycie zasobów naturalnych. To technologia wpisana w logikę gospodarki cyrkularnej.

Zrównoważony rozwój to dla marki Laufen nie tylko kwestia procesów technologicznych czy materiałów. Wierzymy, że równie ważną częścią odpowiedzialnego projektowania jest dzielenie się wiedzą. Jako producent z wieloletnim doświadczeniem mamy świadomość, że naszą rolą jest nie tylko dostarczanie produktów, ale też wspieranie architektów, projektantów i klientów w podejmowaniu świadomych decyzji.

Dlatego inwestujemy w showroomy, które prezentują nie tylko design, ale i kontekst technologiczny czy środowiskowy. Tworzymy materiały edukacyjne i katalogi, w których transparentnie pokazujemy, jak powstają nasze kolekcje i co decyduje o ich trwałości. Chcemy, by wybór konkretnego rozwiązania był nie tylko estetyczny, ale też przemyślany. Wierzymy, że odpowiedzialność zaczyna się od zrozumienia.